Column_Peter_Stooker_-_De_waarde_van_stoppen.jpg
Column

De waarde van stoppen

Tijdig, weloverwogen en doortastend aanpassen aan veranderende omstandigheden  dat was, is en blijft een kerncompetentie van toekomstbestendige wendbare ondernemingen. Aanpassen is een mix van starten, bijsturen en… stoppen. Van deze drie is stoppen in heel wat bedrijven het minst ontwikkeld en ook het minst populair. Hoe komt dat en wat is eigenlijk de waarde van stoppen?

 

DOOR PETER STOOKER

 

Aan een dood paard moet je niet meer trekken, die uitdrukking kennen we allemaal. Wat voorbij is is voorbij, daar moet je niet te veel effort meer insteken en op enig moment mee stoppen dus. Maar de praktijk is in heel wat bedrijven radicaal anders. Uiteindelijk stopt ieder businessmodel dat zijn relevantie verloren heeft om economische redenen. De product-lifecycle is onverbiddelijk, aan alle goede dingen komt een keer een eind. Maar hoe en vooral wánneer stop je? Stop je zelf uit eigen beweging op een zelf gekozen moment zodra vast is komen te staan dat een businessmodel of propositie in de krimpfase van de PLC zit? Of ga je net zo lang door met saneren en reorganiseren totdat de (meestal financiële) omstandigheden je geen andere keus meer laten dan te stoppen? Feit is dat het uitstellen van stoppen bijna altijd gepaard gaat met waardevernietiging voor het bedrijf.

 

Maar ook aan zwakke veulens moet je niet te lang trekken. Innovatie is de reis van idee naar werkelijkheid en gaande die reis ga je, als het goed is, meer en beter zicht krijgen hoe levensvatbaar het oorspronkelijke idee was. Reken er maar op dat niet meer dan 1 op de 10 ideeën uiteindelijk het stadium van succesvolle realiteit bereikt. Dat betekent dus dat de reis voor 9 van de 10 vroegtijdig eindigt. Hopen en halsstarrig doorgaan is geen effectieve innovatie-aanpak en dus is het belangrijk om snel te stoppen zodra gaandeweg gebleken is dat een idee geen levensvatbaar idee is. Ook hier geldt dat uitstellen van stoppen leidt tot waardevernietiging voor het bedrijf. Bijkomend: tijd en geld dat je blijft steken in een niet levensvatbaar gebleken idee kan niet besteed worden aan andere ideeën die mogelijk wel levensvatbaar zijn.

 

Stoppen is een lastige bezigheid voor de primaat Homo sapiens. Ratio en emotie botsen. Het betekent aan de exploitatiekant van de onderneming afscheid nemen van producten en diensten die ooit succesvol zijn geweest, waar niet zelden de onderneming groot mee is geworden, waaraan je zelf een grote bijdrage hebt geleverd en waar je trots op bent. Aan de exploratiekant betekent stoppen afscheid nemen van ideeën waarin je hebt geloofd, waaraan je gepassioneerd hebt gewerkt, waarvoor je je nek hebt uitgestoken. Daarnaast ligt er ook nog eens (gepercipieerd) gezichtsverlies op de loer. Wat het stoppen zowel binnen exploitatie als exploratie een stuk eenvoudiger maakt is het vooraf definiëren van ‘objectieve stop criteria’. Dit zorgt er allereerst voor dat alle betrokkenen mentaal voorbereid zijn dat er mogelijk een moment van stoppen kan gaan komen. De meetbaarheid van de criteria zorgen er daarnaast voor dat er geen – of in ieder geval minder – politieke, subjectieve of emotionele discussies ontstaan met betrekking tot stoppen.

 

Tijdig starten met nieuwe producten, diensten, markten en businessmodellen zijn allemaal routes waarlangs nieuwe waarde kan worden gecreëerd voor en door een onderneming. Tijdig stoppen voorkomt op zijn beurt onnodige en vermijdbare waarde vernietiging binnen de onderneming. Hoe goed is jouw bedrijf in stoppen?

 

Peter Stooker is directeur van Adaptum | Makers van wendbaarheid